Zespół suchego oka u dziecka – coraz częstszy problem

Długie godziny spędzane przed ekranem komputera, telewizora, czy też laptopa wpływają bardzo negatywnie na nasze zdrowie. Jednym z tego przejawów jest tak zwany zespół suchego oka dotykający blisko 11-17% populacji. Schorzenie to jeszcze kilka lat temu było diagnozowane głównie u osób starszych (najczęściej kobiet po 50 roku życia). Współcześnie jego rozpoznanie u dzieci i młodych dorosłych nie jest już niczym rzadkim. Zatem, jak objawia się zespół suchego oka u dziecka? Jak mu zapobiegać i łagodzić jego objawy?

Zespół suchego oka u dziecka – definicja i przyczyny

Zespół suchego oka to choroba u podłoża której leży niedostateczne nawilżanie przedniej powierzchni gałki ocznej. Przedłużająca się suchość prowadzi do podrażnienia i stanu zapalnego spojówek oraz rogówki. Nieleczony zespół może skutkować nieodwracalnym uszkodzeniem narządu wzroku.

Istnieje wiele przyczyn zespołu suchego oka. W kontekście dzieci najistotniejsze wydaje się zbyt długie wpatrywanie w ekran komputera, laptopa, czy też telefonu. Potwierdzają to badania opublikowane na łamach BMC Ophthalmology. Naukowcy przebadali 916 dzieci w wieku 7-14 lat. U 6,6% spośród nich stwierdzili zespół suchego oka. W grupie tej blisko 97% badanych używało telefonu przez średnio 3,2 godziny dziennie. Dla porównania, wśród dzieci zdrowych 55% spędzało przed ekranem smartfona około 37 minut dziennie.
Oczywiście, długie godziny przed ekranem to nie jedyna możliwa przyczyna zespołu suchego oka u dzieci. Spośród innych czynników predysponujących do tego schorzenia w populacji pediatrycznej można wymienić:

  • laserową korekcję wzroku,
  • narażenie na dym tytoniowy oraz inne zanieczyszczenia powietrza,
  • częste przebywanie w pomieszczeniach klimatyzowanych,
  • stosowanie leków przeciwhistaminowych, przeciwdepresyjnych, czy też przeciwtrądzikowych (retinoidy),
  • noszenie soczewek kontaktowych,
  • nadczynność tarczycy (jednym z jej objawów może być rzadkie mruganie).

zespół suchego oka u dziecka

Zespół suchego oka u dziecka – objawy

Objawy zespołu suchego oka są dosyć charakterystyczne. Chorzy najczęściej zgłaszają pieczenie oczu oraz uczucie piasku pod powiekami. Objawy mają tendencje do nasilania się pod koniec dnia. Czynnikiem wzmagającym pieczenie jest także konieczność dłuższego skupienia wzroku (na przykład podczas czytania). Co ciekawe, u części pacjentów z zespołem suchego oka może występować nadmierne łzawienie. Wzmożona produkcja łez nie przyczynia się jednak do poprawy nawilżenia gałki ocznej. Wynika to z faktu, iż łzy takie mają nieprawidłowy skład i bardzo szybko odparowują z powierzchni oka.

Spośród innych, rzadziej występujących objawów można wymienić pogorszenie widzenia, nadwrażliwość na światło i ciężkość powiek. Niektórzy chorzy zgłaszają również śluzową wydzielinę w oku. Co warte zaznaczenia, wymienione objawy nie muszą występować razem. U poszczególnych pacjentów różny jest także ich stopień nasilenia. W skrajnych przypadkach objawy mogą znacznie obniżać jakość życia. To z kolei u dzieci może się negatywnie przekładać na wyniki i zachowanie w szkole oraz domu.

Zespół suchego oka u dziecka – leczenie i zapobieganie

Głównym sposobem leczenia i zapobiegania zespołowi suchego oka jest unikanie czynników wywołujących chorobę. W tym celu wielu lekarzy zaleca umieszczanie ekranu komputera lub telefonu około 10-20 stopni poniżej linii oczu. Korzystne może być również noszenie okularów chroniących oko przed zanieczyszczeniami. W przytoczonym wcześniej badaniu potwierdzono skuteczność postępowania niefarmakologicznego. 4-tygodniowa przerwa od korzystania z telefonu skutkowała w grupie dzieci chorych subiektywną oraz obiektywną poprawę.

Leczenie farmakologiczne jest jedynie leczeniem objawowym. W ramach takiej terapii stosuje się różnego rodzaju krople określane, jako tak zwane sztuczne łzy. Celem ich stosowania jest nawilżenie oka i zmniejszenie nasilenia objawów. Ważne jest jednak, aby krople nie zawierały one konserwantów i były dobrane przez lekarza okulistę. Co więcej, ich stosowanie powinno być regularne (krople działają około 20 minut). Nie należy zapominać także, aby każdorazowo zakrapiać oczy przed wystąpieniem sytuacji, które mogą nasilać objawy. W skrajnych przypadkach wskazane jest stosowanie dospojówkowych leków przeciwzapalnych. Leczenia takie powinno odbywać się jednak zawsze pod kontrolą lekarza, gdyż może wiązać się z możliwymi powikłaniami.

Słowem zakończenia, zespół suchego oka u dzieci jest coraz częstszym schorzeniem. W głównej mierze jest to spowodowane wciąż rosnącą popularnością urządzeń elektronicznych. Nie bez znaczenia jest również coraz większe zanieczyszczenie powietrza. Stąd też należy uczyć dzieci już od najmłodszych lat właściwej higieny narządu wzroku.

Bibliografia:
Zespół suchego oka – lek. Agata Stodolska-Nowak, dr n. med. Joanna Siwiec-Prościńska
Zespół suchego oka – prof. dr hab. n. med. Marek Prost
Smartphone use is a risk factor for pediatric dry eye disease according to region and age: a case control study – Jun Hyung Moon, Kyoung Woo Kim & Nam Ju Moon
Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Kamil, student VI roku medycyny. Szczególnie zainteresowany tematyką z zakresu medycyny rodzinnej i podstawowej opieki zdrowotnej oraz leczenia bólu. Wzorujący się na dawnym modelu stosowania medycyny, kiedy to lekarze zajmowali się pacjentem w sposób całościowy, udoskonalonym jednak o najbardziej aktualną medyczną wiedzę i nowoczesne metody terapeutyczne.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.