Spożycie substancji żrącej przez dziecko

W każdym domu znaleźć można przynajmniej kilka niebezpiecznych dla zdrowia, często żrących środków chemicznych. Skutkuje to rok rocznie kilkudziesięcioma do kilkuset przypadkami zatruć szczególnie w populacji pediatrycznej. Zatem, jak objawia się spożycie substancji żrącej przez dziecko? W jaki sposób udzielić poszkodowanemu pierwszej pomocy? Jak ustrzec swoje pociechy przed spożyciem środków o działaniu żrącym?

Spożycie substancji żrącej przez dziecko – epidemiologia

Chemiczne oparzenia przełyku w naszym kraju zdarzają się stosunkowo rzadko. Niepełne dane zaprezentowane na VI Ogólnopolskim Kongresie PTGHiŻD mówią o około 150 podejrzeniach spożycia substancji żrących przez dzieci w latach 2007-2009. Można przypuszczać, iż statystyka ta w ostatnich latach nie ulegała dużym zmianom. Jeśli chodzi o strukturę wiekową pacjentów, to 77% chorych stanowiły dzieci w wieku od 6 miesięcy do 3 lat. Odpowiada to danym amerykańskim. Co warte jeszcze zaznaczenia, statystyki pokazują, iż najmłodsi spożywają substancje żrące przypadkowo, a młodzież najczęściej w celach samobójczych.

Spożycie substancji żrącej przez dziecko – obraz kliniczny

Objawy kliniczne poparzenia chemicznego przełyku pojawiają się zazwyczaj w krótkim czasie od spożycia substancji żrącej. Spośród nich możliwe do zauważenia przez rodzica są między innymi:

  • zaczerwienie oraz obrzęk wokół ust – jest to związane z poparzeniem skóry twarzy i błony śluzowej jamy ustnej,
    stridor (świst krtaniowy), przyspieszona częstość oddechów, problemy z mówieniem oraz inne problemy z oddychaniem – brzęknące tkanki mogą znacznie utrudniać pacjentowi oddychanie, a nawet doprowadzić do całkowitej niedrożności dróg oddechowych,
  • sinica – jest to objaw pogłębiającej się niewydolności oddechowej,
  • obfite ślinienie – jest to objaw sugerujący znaczny obrzęk tkanek gardła,
  • tachykardia – przyspieszona akcja serca jest odpowiedzią organizmu dziecka na stres oraz ból związany z oparzeniem,
  • bladość powłok – podobnie, jak tachykardia może być odpowiedzią organizmu na stres i ból.

Co więcej, podejrzenie spożycia przez malucha środków o działaniu żrącym potwierdza praktycznie w 100% znalezienie w jego pobliżu preparatów chemicznych.

Spożycie substancji żrącej przez dziecko – pierwsza pomoc

W ramach pierwszej pomocy dziecku, które spożyło substancje żrącą, należy pilnie wezwać zespół ratownictwa medycznego (numer 112). W tym samym czasie wskazana jest ocena małego pacjenta ze szczególnym uwzględnieniem jego oddechów. W przypadku stwierdzenia braku akcji oddechowej konieczne jest rozpoczęcie resuscytacji krażeniowo-oddechowej (ucisków klatki piersiowej oraz wentylacji). W przypadku pacjentów oddychających konieczna jest próba ich uspokojenia oraz ułożenia w pozycji, która zapewnia im najłatwiejsze oddychanie. O ile stan malucha na to pozwala, dopuszczalne jest podanie mu niewielkie ilości wody w celu przepłukanie okolicy ust oraz jamy ustnej.

Co warte zaznaczenia, niewskazane jest podawanie choremu płynów oraz próby wywołania wymiotów. Te ostatnie mogą doprowadzić do pogłębienia się oparzenie przełyku oraz jamy ustnej. Niewskazane jest również podawanie poszkodowanemu węgla aktywnego oraz innych substancji mających zneutralizować przyjęte środki żrące (na przykład białka kurzego). Ostatnim, o czym należy pamiętać, to zabezpieczenie opakowania lub resztek substancji przyjętych przez chorego. W wielu przypadkach znajomość preparatu spożytego przez malucha może znacznie ułatwić lekarzom udzielenie pacjentowi pomocy.

Spożycie substancji żrącej przez dziecko – profilaktyka

Nie wszystkim wypadkom da się zapobiec. Niemniej jednak można znacznie zredukować ryzyko ich wystąpienia. Tak więc w ramach ochrony swoich pociech przed spożyciem środków żrących warto trzymać się kilku podstawowych zasad:

  1. Nie należy trzymać środków żrących lub innych używanych w gospodarstwie domowym środków chemicznych w łatwo dostępnych miejsca. Optymalnie należy je przechowywać w jednej, najlepiej zamykanej szafce.
  2. Nie należy przelewać środków chemicznych do butelek, czy też kartonów po sokach lub innych płynach.
  3. Należy kupować środki chemiczne wyposażone w tak zwaną bezpieczną zakrętkę.
  4. Należy na każdym kroku edukować swoje pociechy i uczyć jej rozpoznawania zagrożeń środowiskowych.

Słowem zakończenia, oparzeniem przełyku chemicznymi środkami żrącymi jest stanem bezpośredniego zagrożenia życia. W ramach pierwszej pomocy rodzic powinien wezwać karetkę, a w przypadku zatrzymania oddechu natychmiast rozpocząć RKO.

Bibliografia:
Spożycie substancji żrących przez dzieci – Marsha Kay, Robert Wyllie
Spożycie substancji żrącej – Wit Zawadzki
Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Kamil, student VI roku medycyny. Szczególnie zainteresowany tematyką z zakresu medycyny rodzinnej i podstawowej opieki zdrowotnej oraz leczenia bólu. Wzorujący się na dawnym modelu stosowania medycyny, kiedy to lekarze zajmowali się pacjentem w sposób całościowy, udoskonalonym jednak o najbardziej aktualną medyczną wiedzę i nowoczesne metody terapeutyczne.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.