Spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła to częsty problem

Spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła jest częstym objawem towarzyszącym różnego rodzaju wirusowym i bakteryjnym infekcjom błony śluzowej nosa i zatok. W większości przypadków stan ten jest przejściowy i przemija wraz z ustąpieniem zapalenia. Niemniej jednak, u 10 do 15% pacjentów dochodzi do rozwoju przewlekłego zapalenia nosa i zatok przynosowych oraz pojawienia się zespołu przewlekłego
spływania (PNDS). Zatem, jakie są dokładne przyczyny spływania wydzieliny po tylnej ścianie gardła oraz jak stan ten się leczy?

Spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła – przyczyny infekcyjne

Katar spływający po tylnej ścianie gardła jest jedną z najczęstszych przyczyn występowania przewlekłego kaszlu. Co więcej, wydzielina dostająca się do dróg oddechowych może powodować pojawienie się świszczącego oddechu, nieprzyjemnego
zapachu z ust, trudności w nabraniu oddechu, nudności i bólów brzucha.

W przypadku, gdy spływająca wydzielina towarzyszy infekcji wirusowej górnych dróg oddechowych, pacjent może dodatkowo zgłaszać katar (początkowo wodnisty, a z czasem coraz gęstszy), uczucie zatkania nosa i osłabienie.

Nierzadkie są również bóle głowy, uczucie rozpierania twarzy w rzucie zajętych zatok, czy też stany podgorączkowe lub gorączka. U części chorych z powyższymi objawami mogą ponadto współwystępować symptomy wirusowego zapalenia spojówek takie jak swędzenie,
zaczerwienie i łzawienie.

Jeśli chodzi o częstość występowania takich infekcji, to w populacji pediatrycznej maluchy zapadają na nie średnio 6-8 razy na rok i w 99% są one wywoływanie przez wirusy. O etiologii bakteryjnej może świadczyć nasilanie się objawów po upływie 5 dni trwania choroby lub nieustępowanie infekcji po 10 dniach.

Co warte zaznaczenia, ropna wydzielina nie świadczy o konieczności wdrożenia antybiotykoterapii.

Chorzy, u których doszło do rozwinięcia się przewlekłego nieżytu nosa, zgłaszają podobne objawy. Do postawienie rozpoznania niezbędne jest jednak wykazanie ich nieprzerwanego występowania przez okres minimum 12 tygodni. Co warte zaznaczenia, u około 20% maluchów z powyższym rozpoznaniem stwierdza się współwystępowanie astmy oskrzelowej.

spływanie wydzieliny po tylnej stronie gardła

Seasonal cold. Unhappy red haired girl coughing into her hand while suffering from cold

Spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła – przyczyny nieinfekcyjne

Stan zapalny błony śluzowej nosa oraz zatok przynosowych może być wywołany przez czynniki inne niż infekcyjne. Spośród nich można wymienić między innymi:

  •  Alergia – szacuje się, iż okresowy lub przewlekły alergiczny nieżyt nosa może występować w naszym kraju u 22-25% osób. Wśród jego objawów można wymienić wyciek wodnistej wydzieliny z nosa i jej spływanie po tylnej ścianie gardła, świąd i uczucie zatkania nosa, czy też cechy alergicznego zapalenia spojówek. U części chorych mogą współwystępować symptomy ogólne, takie jak problemy ze snem, zaburzenia koncentracji, czy też bóle głowy i obniżenie nastroju.
  • Choroba refluksowa przełyku (GERD) – schorzenie to może objawiać się zgagą (charakterystycznym pieczeniem za mostkiem), uczuciem cofania się treści pokarmowej, chrypką, czy też kaszlem. U najmłodszych maluchów GERD może objawiać się niechęcią do jedzenia, częstymi ulewaniami, czy też małymi przyrostami masy ciała. Część pacjentów z refluksem zgłasza ponadto przewlekłe spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła i uporczywy kaszel.
  • Skrzywienie przegrody nosa – może mieć charakter wrodzony lub nabyty i objawia się upośledzeniem drożności nosa i węchu, tendencją do nawracających stanów zapalnych nosa i zatok przynosowych oraz przewlekłymi bólami głowy.
  • Przerost migdałków – ich przerost objawia się nawracającymi infekcjami górnych dróg oddechowych, ucha środkowego oraz zespołami zaburzeń oddychania podczas snu (11% maluchów). Co więcej, przerośnięty trzeci migdałek może prowadzić do wad zgryzu i tak zwanej twarzy anedoidalnej – twarz jest pociągła i charakterystyczne jest ciągłe otwarcie ust.
  • Narażenie na czynniki drażniące – spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła może być wynikiem przewlekłego drażnienia błony śluzowej nosa i zatok przez dym tytoniowy, zarodniki pleśni, lakiery, czy też farby.

Spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła – leczenie

Przeziębieniowa przyczyna spływania wydzieliny po tylnej ścianie gardła jest leczona wyłącznie objawowo. W terapii znajdują zastosowanie leki przeciwzapalne, GKS donosowe, leki przeciwhistaminowe oraz leki obkurczającego błonę śluzową (można je
stosować maksymalnie 5-7 dni). W przypadku etiologii bakteryjnej wskazane jest włącznie antybiotyku.

Jeśli chodzi o PNDS, to jego leczenie powinno być zawsze poprzedzone konsultacją laryngologiczną i pełnym badaniem laryngologicznym, pobraniem wymazów z nosa oraz konsultacją alergologiczną. Należy bowiem pamiętać, iż warunkiem skutecznego
wyeliminowania spływającej po tylnej ścianie gardła wydzieliny jest zidentyfikowanie konkretnej przyczyny odpowiedzialnej za stan zapalny błony śluzowej. Dla przykładu właściwym leczenie PNDS wtórnego do refluksu jest poddawanie dziecku leków zmniejszających kwaśność treści żołądkowej oraz stosowanie diety antyrefluksowej.

Słowem zakończenia, przewlekłe spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła jest dużym problem zarówno w populacji pediatrycznej, jak i wśród osób dorosłych. Brak zidentyfikowania i wyeliminowania przyczyn tego stanu może doprowadzić do licznych powikłań oraz znacznego obniżenia komfortu życia pacjenta.

Bibliografia:

Przerost migdałków u dzieci – dr hab. med. Bożena Skotnicka.
Rozpowszechnienie chorób alergicznych w Polsce – dr med. Monika
Świerczyńska-Krępa.
Interna Szczeklika 2018/2019.
Pediatria pod redakcją Wandy Kawalec.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Kamil, student VI roku medycyny. Szczególnie zainteresowany tematyką z zakresu medycyny rodzinnej i podstawowej opieki zdrowotnej oraz leczenia bólu. Wzorujący się na dawnym modelu stosowania medycyny, kiedy to lekarze zajmowali się pacjentem w sposób całościowy, udoskonalonym jednak o najbardziej aktualną medyczną wiedzę i nowoczesne metody terapeutyczne.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.