Postępowanie w napadzie padaczkowym u dziecka

Padaczka jest zaliczana do chorób stosunkowo częstych. Szacuje się, iż cierpi na nią około 1% populacji pediatrycznej. Stąd też każdy, bez względu na wykonywany przez siebie zawód, może spotkać się z koniecznością udzielenie pierwszej pomocy osobie podczas napadu. Zatem, jak powinno wyglądać postępowanie w napadzie padaczkowym u dziecka? Jakich najczęstszych błędów należy się wystrzegać?

Czym jest padaczka oraz w jaki sposób się objawia?

Padaczka jest chorobą ośrodkowego układu nerwowego. U jej podłoża leży nieprawidłowa funkcja neuronów, które charakteryzują się skłonnością do generowania niekontrolowanych serii wyładowań. Podstawową manifestacją kliniczną padaczki są powtarzające się napady ogniskowe lub uogólnione. Te pierwsze przyjmują najczęściej postać zaburzeń widzenia, mowy, czy też tak zwanych napadów nieświadomości. Jeśli chodzi o napady uogólnione, to zazwyczaj objawiają się one drgawkami.

Przyczyny padaczki nie zostały dotychczas dokładnie poznane. Niemniej jednak spośród nich można wyróżnić:

  • przyczyny genetyczne – defekt pojedynczego genu jest rzadką przyczyną występowania padaczki u około 1-2% pacjentów. W większości przypadków choroba jest uwarunkowana wielogenowo,
  • przyczyny strukturalne – przykładowo, padaczka występuje u około 30% pacjentów z guzami mózgu. Blisko 6-20% przypadków choroby jest wtórna do urazu mózgowo-czaszkowego,
  • przyczyny metaboliczne – u podłoża choroby mogą leżeć różnego rodzaju defekty enzymatyczne. W przeważającym odsetku nieprawidłowości te mają podobnie jak choroby genetyczne charakter wrodzony.

W populacji pediatrycznej padaczka jest najczęściej związana z encefalopatią niedokrwienno-niedotlenieniową, chorobami genetycznymi, wadami wrodzonymi, czy też zaburzenia rozwoju psychicznego. Pomimo ciągłego rozwoju medycyny w około 60% przypadków dokładna przyczyna występowania objawów u danego pacjenta jest niemożliwa do ustalenia.

padaczka u dziecka postępowanie

Napad padaczkowy u dziecka – zasady udzielania pierwszej pomocy

Napad padaczkowy u dziecka może wzbudzić u rodziców uzasadniony strach. Niemniej jednak bardzo ważne jest zachowanie spokoju i umiejętne udzielenie dziecku pierwszej pomocy. Tak więc podstawowym zadaniem osoby pomagającej choremu jest sprawdzenie jego oddechu, zapewnienie mu bezpieczeństwa oraz ochrona przed wtórnymi urazami.

Można to zrobić między innymi, usuwając z otoczenia chorego mogące go zranić przedmioty (na przykład okulary) oraz podkładając pod jego barki i plecy miękki, cienki koc lub zwinięte ubranie. Kolejnym krokiem po ustaniu drgawek jest ułożenie chorego w pozycji bocznej ustalonej. Ma to na celu zabezpieczenie go przed ewentualnym uduszeniem lub zachłyśnięciem się własną śliną, krwią z przegryzionego języka, czy też wymiocinami.

Wezwanie karetki pogotowia nie zawsze jest konieczne. Co warte jednak zaznaczenia, jeśli pacjent po napadzie pozostaje nieprzytomny, drgawki nie ustępują w ciągu 2-3 minut lub doznał on podczas upadku istotnego urazu, jest to konieczne. Pilny kontakt z lekarzem jest również wskazany po pierwszym w życiu napadzie drgawkowym.

Napad padaczkowy u dziecka – najczęściej popełniane błędy podczas udzielania pierwszej pomocy

Wiele osób, idąc często za przykładem przedstawianym w filmach, popełnia podczas udzielanie pierwszej pomocy chorym w trakcie napadu padaczkowego wiele błędów.

Spośród nich można wymienić:

  • próba wkładania przedmiotów do ust – według niektórych ma to na celu zapobieżenie przegryzienia sobie języka przez chorego. W rzeczywistości  postępowanie takie może doprowadzić do uduszenia chorego,
  • próba krępowanie ruchów chorego i jego przytrzymywania – może to doprowadzić do licznych urazów wtórnych do napadu. W skrajnych przypadkach próba taka może skończyć się również urazem dla osoby udzielającej pomocy,
  • próba otwierania na siłę zaciśniętych ust chorego – w teorii ma to usprawnić oddychanie pacjenta. W rzeczywistości rozwarcie ust w większości przypadków jest niemożliwe i może wyłącznie doprowadzić do urazu u chorego lub ratownika.

Słowem zakończenia, zasady udzielanie pierwszej pomocy chorym w trakcie napadu padaczkowego są dosyć proste. Niemniej jednak wciąż wiele osób popełnia wiele, potencjalnie szkodliwych dla chorego i ich samych błędów.

Bibliografia:
Padaczka u dziecka – dr med. Iwona Sawionek
Interna Szczeklika 2018/19
Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Kamil, student VI roku medycyny. Szczególnie zainteresowany tematyką z zakresu medycyny rodzinnej i podstawowej opieki zdrowotnej oraz leczenia bólu. Wzorujący się na dawnym modelu stosowania medycyny, kiedy to lekarze zajmowali się pacjentem w sposób całościowy, udoskonalonym jednak o najbardziej aktualną medyczną wiedzę i nowoczesne metody terapeutyczne.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.