Po czym poznać, że dziecko za wolno się rozwija – niepokojące sygnały i objawy.

Chociaż istnieją wyznaczone tabele i kamienie milowe rozwoju dzieci, to jednak każde dziecko może rozwijać się w swoim własnym, niepowtarzalnym tempie. Niektóre maluchy szybciej uczą się chodzić lub mówić, inne natomiast robią to wolniej. Jak więc rozpoznać czy Twoje dziecko rozwija się zbyt wolno? Wszystkie niepokojące sygnały nieprawidłowego procesu rozwoju znajdziesz w tym artykule.

Co świadczy o prawidłowych początkach rozwoju?

Noworodek i niemowlę dopiero uczą się odbierać nieznane im bodźce zmysłowe pochodzące ze środowiska zewnętrznego. Najważniejsze dla nich w tym okresie są bodźce dotykowe, a także węchowe i słuchowe. Dlatego właśnie dzieci na tym etapie, przebywając prawie cały czas z rodzicami, uczą się dotyku ich skóry, zapachu oraz głosu, co sprawia, że w ich towarzystwie zazwyczaj się uspokajają. Dzieje się tak, bo rozpoznają docierające do nich bodźce, a to buduje w nich poczucie bezpieczeństwa.

Wzrok niemowlęcia nie działa początkowo zbyt dobrze i obrazy, które widzi, są zniekształcone i bardzo nieostre. Stopniowo jednak, zaczyna rozpoznawać on twarze rodziców i własne otoczenie, dzięki czemu jest bardziej nimi zainteresowany i skory do interakcji.

Jeżeli zauważymy więc, że nie wodzi oczami za twarzami i przedmiotami, albo też widocznie zmienia swoją pozycję, aby lepiej słyszeć głos rodzica, to oznaka, że coś jest nie tak. Niepokojący będzie też stan, kiedy dziecko stanie się bierne, obojętne też czy nie będzie lgnąć do rodziców. Najlepiej w takim wypadku udać się do pediatry, który wdroży odpowiednią diagnostykę mającą na celu wykryć ewentualne nieprawidłowości i rozpocząć leczenie, aby maluch miał pełnię szans na prawidłowy rozwój.

dziecko się za wolno rozwija

Rozwój mowy – czy dziecko jest na prawidłowym etapie?

Dzieci zaczynają ćwiczyć mowę już na etapie płaczu, który zaczyna kształtować w ten sposób aparat mowy. Następnie przechodzą do gruchania i gaworzenia w około miesiącu życia, a pierwsze sylaby i proste słowa zaczynają wymawiać po skończonym 1 roku życia.

Fazy nauki mowy przez malucha są bardzo dokładnie i zrozumiale opisane w poszczególnych kamieniach milowych, czyli umiejętnościach, które maluch ma osiągać na określonych etapach życia. Opracowane zostały one w oparciu o 5 obszarów rozwoju: dużą motorykę, małą motorykę, funkcje poznawcze, obszar społeczno-emocjonalny oraz komunikację.

Dla przykładu 2-letnie dziecko powinno budować dwuczłonowe zwroty lub polecenia np. sygnalizujące potrzebę jedzenia lub pragnienie. W jego zasobie słownictwa znajduje się zazwyczaj około 50 słów, a sama mowa jest w połowie rozumiana przez obce osoby. Powodem do niepokoju może być sytuacja, gdy Twoja pociecha ma zauważalną trudność w nauce i wymowie nowych, coraz bardziej złożonych wyrazów i zdań. Niekiedy może pojawić się również problem z samym rozumieniem poleceń wydawanych przez rodzica lub brak zainteresowania tym, co mówimy do dziecka. W takiej sytuacji najlepiej udać się do lekarza, gdyż takie objawy mogą wskazywać na nieprawidłowości w aparacie mowy np. narośl lub nadmiernie powiększone migdałki. Objawy te mogą świadczyć również o zaburzeniach słuchu, które utrudniają malcowi nie tylko rozumienie mowy, ale również jej prawidłowe budowanie i rozwój. Dlatego, jeżeli zauważysz u swojej pociechy takie symptomy, albo po prostu rozwój mowy stanie w miejscu, koniecznie skonsultuj się ze specjalistą, gdyż eliminacja ewentualnych nieprawidłowości pozwoli na prawidłowe, zgodne z wiekiem rozwijanie umiejętności zrozumiałego porozumiewania się.

Rozwój ruchowy – czy na pewno przebiega właściwie?

Każdy maluch rozwija się w swoim własnym tempie, dlatego też rozbieżności względem rówieśników mogą pojawić się również względem ruchomości.

Noworodki zazwyczaj od urodzenia mają dobrze wykształcony odruch chwytny, który stopniowo rozwijają, by po skończonym 2 miesiącu życia z łatwością utrzymać w dłoni grzechotkę. Wtedy też zaczynają zazwyczaj podnosić główkę, a po upływie dwóch miesięcy swobodnie podnoszą klatkę piersiową przy leżeniu na brzuchu. Później krok po kroku dzieci nabywają coraz trudniejszych umiejętności jak siadanie, raczkowanie i chodzenie.

Chociaż nie jest powiedziane, że roczne dziecko będzie już siadało, a półtoraroczne musi pięknie chodzić, należy zwrócić baczną uwagę, czy rozwój ruchowy przebiega prawidłowo.

Rodzica powinien zaniepokoić fakt zupełnego braku zainteresowania malca aktywnością ruchową, co może mieć swoją przyczynę np. w zbyt niskim napięciu mięśniowym. Zauważysz to również jeśli trzymając malucha na rękach będzie się niejako przez nie przelewał, nie utrzymując własnej postawy. Oprócz tego dziecko nie będzie umiało wierzgać nóżkami, podnosić ich lub dowolnie zmieniać pozycji. W takim przypadku bezwzględnie konieczna jest wizyta u specjalisty, pogłębiona o diagnostykę i jak najszybsza rehabilitacja, aby Twoja pociecha miała szanse nauczyć się kontrolować własne ciało i móc z niego korzystać. Dzięki temu nadgoni rówieśników, a jej rozwój znów obierze właściwe tory.

Jeśli Twoje dziecko jest wcześniakiem – daj mu fory

Urodzone zbyt wcześnie (przed 38 tygodniem ciąży) dzieci, z reguły rozwijają się w innym tempie niż ich rówieśnicy. Spowodowane jest to faktem, iż z uwagi na wcześniejsze przyjście na świat, etap ich wewnątrzmacicznego rozwoju był skrócony, a powstałe zaległości wcześniaki muszą odrobić już po urodzeniu. Dlatego też, względem wcześniaków, często stosuje się tzw. wiek skorygowany, czyli wiek dziecka pomniejszony o liczbę tygodni, których zabrakło do planowanego terminu porodu. Pamiętajmy, więc aby oceniać stopień adaptacji przedwcześnie urodzonego niemowlaka właśnie w oparciu o ten skorygowany wiek (do ok. 18 miesiąca życia). Ewentualne rozbieżności względem rozwoju nie powinny jednak być powodem do szczególnego zmartwienia dla rodzica, gdyż nabywanie nowych umiejętności przez wcześniaki to proces bardzo indywidualny, a wszelkie obawy można zawsze skonsultować z lekarzem.

Pamiętaj, że najważniejsze jednak jest to, aby widzieć, że dziecko stopniowo i systematycznie nabywa nowych sprawności, a nie stoi w miejscu. Dzieci nieraz potrafią zaskoczyć, gdy z wolno adaptującego się malucha, w kilka tygodni potrafią dogonić, a nawet przegonić swoich rówieśników. Pomagaj maluchowi prawidłowo się rozwijać poprzez aktywizację i stymulację różnych zmysłów i umiejętności.

Jeżeli jednak niepokoi Cię powolny rozwój Twojej pociechy albo znacznie odstaje ona od innych dzieci, nie bój się zapytać o radę lub możliwą przyczyną lekarza specjalistę. Pediatra dokładnie zbada szkraba w poszukiwaniu nieprawidłowości, mogących opóźniać jego rozwój. Najczęściej jednak okazuje się, że wszystko jest w porządku, a dziecko rozwija się po prostu w swoim własnym tempie – należy więc jedynie cierpliwie czekać i obserwować malucha. W ten sposób lekarz rozwieje wszelkie Twoje wątpliwości, dzięki czemu w końcu zaśniesz spokojnie, bez obaw o życie i rozwój swojego dziecka.

Artykuł na podstawie „Badanie podmiotowe i przedmiotowe w pediatrii” A. Obuchowicz

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Nina, studentka ostatniego roku kierunku lekarskiego, szczególnie zainteresowana tematyką onkologii, badań obrazowych oraz radiologii pediatrycznej. Pisaniem artykułów o tematyce medycznej zajmuję się, aby poszerzać wiedzę i świadomość pacjentów dotyczącą chorób, z którymi mogą się kiedyś zmierzyć lub też właśnie z nimi walczą, ponieważ wierzę, że największe efekty przynosi terapia oparta na partnerstwie. Wyedukowany pacjent lepiej potrafi dbać o swoje zdrowie oraz często dzięki odpowiedniej wiedzy zgłasza się do lekarza już na wczesnym etapie choroby.Wtedy też lepiej rozumie on samą istotę choroby, a dzięki wzajemnej współpracy lekarz i pacjent wspólnie mogą opracować najlepszy plan działania, gdyż właśnie taka relacja przynosi zwykle najlepsze efekty.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

  1. M M

    Artykuł rewelacyjny .! Bardzo ciekawy, są w nim napisane wszystkie najpotrzebniejsze informacje.Sama jestem mamą i bardzo często sięgam do Internetu aby zaczerpnąć odrobinę wiedzy :-) Jest on strzałem w 10-tkę dla świeżych rodziców.