Pierwszy dzień wiosny – jak go dzisiaj obchodzimy?

Tradycyjnie pierwszy dzień wiosny obchodzi się 21 marca. Nie w tym roku, kiedy astronomiczna wiosna przyszła do nas szybciej: 20 marca. Tak ma pozostać do 2102 roku. Aż do 2044 roku pierwszy dzień wiosny może  gościć w niektórych latach jeszcze wcześniej, bo 19 marca.

Kiedy zaczyna się wiosna?

Astronomiczna wiosna zaczyna się w momencie, gdy Słońce przekracza równik. Jest to chwila zwana przez astronomów równonocą wiosenną.

Zamieszanie z datami – przesunięciem tradycyjnego pierwszego dnia wiosny z 21 marca na 20 marca – ma wiązać się z mało znanym ruchem procesyjnym, które wykonuje nasza planeta, a który nie jest uwzględniany przez żadne kalendarze.

Od czasów pogańskich pierwszy dzień wiosny wiąże się z wielkimi wydarzeniami i świętowaniem. Chodziło o to, by pozyskać energię i znaleźć siły na nowy rok oraz by symbolicznie pożegnać zimę, kojarzoną z niebezpieczeństwami i kłopotami.

Z jakimi zwyczajami wiąże się dzisiaj obchodzenie pierwszego dnia wiosny?

Kolorowe korowody

Pierwszy dzień wiosny dzisiaj w wielu przedszkolach i w pierwszych klasach podstawówki wita się na kolorowych, wiosennych korowodach, kiedy dzieci przebierają się w barwne stroje, zabierają kwiaty (sztuczne lub wykonane z krepy) i głośno przeganiają zimę oraz witają wiosnę.

Niegdyś nasi przodkowie w podobny sposób okrzykami i uderzeniami w kołatki i grzechotaniem prostymi przedmiotami cieszyli się z powodu zmiany poru roku.

Topienie lub palenie Marzanny

Topienie Marzanny to znany polski zwyczaj o nieznanych źródłach. Korzenie tego obyczaju sięgają czasów pogańskich, kiedy za pośrednictwem kukły przedstawiano i wizualizowano lęki związane z przyszłością. Zwyczaj topienia lub palenia Marzanny miał chronić przed szybkim powrotem krótkich i burych dni.

Dzisiaj ze względu na dbałość o środowisko topienie Marzanny nie jest już tak często praktykowane. W wielu kręgach się od niego odchodzi. Również dlatego, że za topienie Marzanny to ryzyko otrzymania mandatu. Czyn ten w opinii niektórych funkcjonariuszy może być odczytywany jako zanieczyszczanie środowiska. Jednak o ile zadbamy o to, by Marzanna była wykonana z materiałów naturalnych – zwłaszcza słomy (lepiej do jej przygotowania nie używać plastiku, PCV, styropianu) możemy mieć pewność, że nasz obrzęd nikomu nie zaszkodzi: a przede wszystkim przyrodzie.

Co zamiast topienia Marzanny?

W wielu przedszkolach i szkołach zamiast topienia Marzanny, przygotowuje się figury z tektury i maluje się je na różne kolory, a potem topi w misce z wodą.W innych organizuje się dzień sportowy, z zabawami na boisku, bez opuszczeniu szkoły czy wychodzi się do kina lub teatru.

Dzień Wagarowicza

Mimo że wiele szkół robi wszystko, by atrakcyjnymi zajęciami przyciągnąć uwagę uczniów, to nadal w wielu placówkach praktykowane jest wagarowanie w pierwszy dzień wiosny, kiedy można to robić bezkarnie. Z drugiej strony to właśnie 21 marca policja częściej kontroluje to, co dzieje się w miejscach często odwiedzanych przez uczniów.

Z możliwości wagarowania w pierwszy dzień wiosny korzystają zarówno uczniowie jak i studenci. Taka jest tradycja.