Noworodek nie oddycha – resuscytacja noworodka krok po kroku

Nie ma dla rodziców chyba bardziej przerażającej sytuacji niż ta, gdy dziecko nagle przestaje reagować na bodźce i nie oddycha. Jest to bezpośredni stan zagrożenia życia, dlatego w takim momencie najważniejsze jest opanowanie, natychmiastowe podjęcie działania i szybkie wezwanie pomocy. Mamy oczywiście nadzieję, że żaden z naszych Czytelników nie będzie nigdy postawiony w tak ciężkiej sytuacji, jak resuscytacja krążeniowo-oddechowa noworodka, jednak mimo wszystko uważamy, że każdy dorosły (a często także już dzieci) powinny znać zasady postępowania w takim przypadku i umieć poprawnie je zastosować. Zachęcamy więc Państwa do dokładnego zaznajomienia się z poniższymi wytycznymi udzielania pierwszej pomocy u noworodka z zatrzymaniem krążenia, tak, by w razie zaistnienia takiej konieczności działać sprawnie i skutecznie w walce o życie maluszka.

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa w skrócie, czyli najważniejsze informacje o RKO

Na wstępie chcemy w kilku słowach przybliżyć, czym dokładnie jest RKO. Z definicji jest to zespół czynności ratowniczych stosowanych u poszkodowanego z podejrzeniem nagłego zatrzymania krążenia. Objawia się ono zatrzymaniem akcji serca (brak wyczuwalnego tętna), bezdechem (brak słyszalnego i wyczuwalnego oddechu) oraz utratą świadomości. Resuscytacja ma za zadanie utrzymać przepływ krwi przez mięsień sercowy i mózg oraz uzyskanie powrotu czynności własnej układu krążenia. Dodatkowe przywrócenie czynności OUN i świadomości nosi zaś nazwę reanimacji.

Wyróżnia się dwa rodzaje czynności ratunkowych wykonywanych w ramach RKO: działania podejmowane zgodnie z algorytmem ALS (Advanced Life Support – wykonywane przez medyków) lub BLS (Basic Life Support). To właśnie BLS określa podstawowe działania, które może i powinien wykonać każdy z nas przy udzielaniu pierwszej pomocy zarówno u dzieci, jak i u dorosłych.

noworodek nie oddycha

Niestety aktualnie brak jest wytycznych postępowania BLS, które można odnieść stricte do noworodków (dostępny dla tej grupy wiekowej jest jedynie algorytm ALS dla personelu medycznego). Według niektórych specjalistów w przypadku zaistnienia konieczności udzielania pierwszej pomocy noworodkowi przy braku odpowiedniego sprzętu medycznego i przez osoby, które nie były w tym kierunku przeszkolone, można zastosować wytyczne BLS opracowane dla niemowląt, z którymi to zaraz Państwa zapoznamy.
 
W przypadku nagłego zatrzymania krążenia ważne jest jak najszybsze podjęcie resuscytacji (wykonywania uciśnięć klatki piersiowej i oddechów ratowniczych), ponieważ wczesne podjęcie i prawidłowe wykonywanie RKO zwiększają szansę przeżycia dziecka.

Na początku przystąp do oceny stanu dziecka:

  1.  Przed podjęciem działań oceń bezpieczeństwo i jeśli to możliwe, załóż rękawiczki.
  2. Podejdź do dziecka i sprawdź, czy reaguje: poklep je energicznie w stópki i sprawdź reakcję – gdy brak reakcji, zawołaj pomoc i postępuj dalej według schematu.
  3. Udrożnij drogi oddechowe, delikatnie odchylając główkę do tyłu: połóż jedną dłoń na czole dziecka, drugą dłonią unieś nieco brodę do góry do tzw. pozycji pośredniej lub „pozycji wąchacza” (tak jakby dziecko chciało powąchać coś znajdującego się nad nim). Innym sposobem na udrożnienie dróg oddechowych jest wysunięcie żuchwy (można zastosować w przypadku doświadczenia w wykonywaniu tego typu manewru).
    Głowa noworodka, z uwagi na jego odrębną anatomię nie powinna być zbytnio odchylona do tyłu – pamiętaj o tym!
  4. Oceń oddech przy UDROŻNIONYCH DROGACH ODDECHOWYCH. Przeznacz na tę czynność maksymalnie 10 sekund. Przyłóż policzek do ust dziecka, starając się go czuć lub usłyszeć, wzrokiem obserwuj czy klatka piersiowa się unosi.

Jeżeli dziecko NIE ODDYCHA – wykonaj 5 oddechów ratunkowych:

  1. Swoimi ustami spróbuj objąć jednocześnie okolicę ust i nosa noworodka i po nabraniu powietrza wykonaj delikatny oddech. Wzrokiem obserwuj unoszenie klatki piersiowej – świadczy ono o poprawności wykonywanych oddechów ratunkowych.
  2. Pozwól klatce piersiowej opaść, po czym w ten sam sposób wykonaj kolejny oddech.
  3. Wykonaj w sumie 5 oddechów ratunkowych, następnie przystąp do dalszych działań.

Jeżeli dalej nie daje oznak życia – przystąp do czynności resuscytacyjnych:
Uciskanie klatki piersiowej:

  1. Ułóż dziecko na twardej powierzchni i przystąp do uciskania klatki piersiowej. Ułóż palec wskazujący i środkowy prostopadle (2 i 3) do klatki piersiowej w dolnym odcinku mostka na linii między brodawkami sutkowymi. Drugą dłoń połóż na głowie dziecka w celu jego stabilizacji.
  2. Pochyl się nad dzieckiem i uciskaj prostopadle klatkę piersiową na głębokość 1/3 jej grubości (ok. 4 cm) z częstością 100-120/min umożliwiając rozprężanie klatki piersiowej. W ten sposób wykonaj 15 UCIŚNIĘĆ.

Oddechy ratownicze:

  1. Swoimi ustami spróbuj objąć jednocześnie okolicę ust i nosa noworodka i po nabraniu powietrza wykonaj delikatny oddech. Wzrokiem obserwuj unoszenie klatki piersiowej – świadczy ono o poprawności wykonywanych oddechów ratunkowych.
  2. Pozwól klatce piersiowej opaść, po czym wykonaj tak samo drugi oddech ratunkowy.
  3. Po wykonaniu oddechów natychmiast powróć do ucisków klatki piersiowej.

Jeżeli w trakcie wykonywania oddechów ratunkowych klatka piersiowa dziecka nie unosi się – spróbuj jeszcze raz udrożnić drogi oddechowe i ponowić oddechy, następnie niezwłocznie powróć do uciskania klatki piersiowej.

Po 1 minucie RKO zadzwoń na numer alarmowy 112 i zastosuj się do poleceń dyspozytora.

Powyższe czynności resuscytacyjne w schemacie 15 UCIŚNIĘĆ: 2 WDECHY (w przypadku obecności dwóch osób udzielających pomocy jedna z nich uciska klatkę piersiową, a druga wykonuje oddechy ratownicze) wykonuj do czasu przyjazdu ratowników, poprawy stanu dziecka (powrotu oddechu, płaczu), wyczerpania sił, zagrożenia bezpieczeństwa.

Każdy obywatel powinien poczuwać się do udzielenia podstawowej pomocy medycznej osobie poszkodowanej, bez względu na to, czy jest to dorosły czy dziecko. Badania wykazały, że osoby znające algorytmy BLS i uczestniczące w kursach pierwszej pomocy udzielają jej o wiele chętniej i pewniej niż inne osoby. Dlatego też zachęcamy serdecznie do zapoznania się z zasadami pierwszej pomocy oraz przećwiczenia ich lub wzięcia udziału w szkoleniu, gdyż dzięki takiemu działaniu być może uda się kiedyś ocalić czyjeś życie.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Nina, studentka ostatniego roku kierunku lekarskiego, szczególnie zainteresowana tematyką onkologii, badań obrazowych oraz radiologii pediatrycznej. Pisaniem artykułów o tematyce medycznej zajmuję się, aby poszerzać wiedzę i świadomość pacjentów dotyczącą chorób, z którymi mogą się kiedyś zmierzyć lub też właśnie z nimi walczą, ponieważ wierzę, że największe efekty przynosi terapia oparta na partnerstwie. Wyedukowany pacjent lepiej potrafi dbać o swoje zdrowie oraz często dzięki odpowiedniej wiedzy zgłasza się do lekarza już na wczesnym etapie choroby.Wtedy też lepiej rozumie on samą istotę choroby, a dzięki wzajemnej współpracy lekarz i pacjent wspólnie mogą opracować najlepszy plan działania, gdyż właśnie taka relacja przynosi zwykle najlepsze efekty.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.