Leki w czasie laktacji

leki w czasie laktacjiNie tylko w czasie ciąży kobieta musi bardzo uważać na to, jakie, i czy w ogóle, leki może zażyć. Okres karmienia piersią to również czas, kiedy w tej kwestii należy być bardzo ostrożnym i zachować niezwykłą rozwagę. Stosowanie leków w ciąży oraz w okresie karmienia piersią to problem złożony. W tym czasie leki należy przyjmować tylko wtedy, gdy potencjalne korzyści terapeutyczne przewyższają ryzyko dla matki, płodu lub dziecka. Każdorazowo, jeśli nie mamy pewności, czy lek jest bezpieczny w okresie karmienia piersią warto skonsultować się z lekarzem.

Czy leki przechodzą z krwi matki do mleka?

Mimo to, że przechodzenie leków z matczynego osocza do mleka utrudnione jest przez wiele barier strukturalnych, na przykład błony komórkowe, płyn śródmiąższowy oraz śródbłonek kapilar, większość substancji przyjętych przez mamę karmiącą piersią w mniejszym lub większym stopniu przenika do mleka. Jakie stężenie osiągnie lek w mleku matki, zależy od dawki leku podanego matce, rozpuszczalności leku w lipidach, wiązania leku z białkami krwi, pH mleka matki i masy cząsteczkowej leku.

Leki przyjmowane w czasie laktacji możemy podzielić na 4 kategorie:

Kategoria 1

Karmienie piersią jest możliwe i nie należy oczekiwać zagrożenia dla niemowlęcia.
(diklofenak, ibuprofen, lidokaina, insulina, heparyna, bisakodyl, gentamycyna, chinina)

Kategoria 2

Przy stosowaniu leków tej grupy konieczna jest ocena ryzyka. Karmienie jest możliwe przy założeniu dobrej obserwacji dziecka i wykonania u niego badań kontrolnych.
(kofeina, indometacyna, meta don, paracetamol, furosemid, loperamid, streptomycyna)

Kategoria 3

Jednorazowe albo krótkotrwałe stosowanie leków tej grupy jest możliwe, jednak przy długotrwałej terapii należy zaprzestać karmienia piersią.
(morfina, klemastyna, kodeina, suma tryptan, metronidazol)

Kategoria 4

Przyjmowania leków tej grupy nie można pogodzić z karmieniem piersią, dlatego doradza się przerwę w karmieniu, zaprzestanie karmienia albo odstawienie leku.
(loratadyna, flukonazol, metoklopramid, ergotamina, bupropion, metotreksat, ofloksacyna, linkomycyna, klarytromycyna)

W każdym przypadku przyjmowania jakichkolwiek leków w czasie laktacji należy skonsultować to z lekarzem.

Opracowano na podstawie “Leki w ciąży i laktacji” Friese, Morike, Neumann, Windorfer

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

mgr biotechnologii medycznej w trakcie studiów doktoranckich z zakresu farmakologii, farmaceutka

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

  1. mp mp

    Kiedyś usłyszałam od lekarza, że dlatego nie powinno się brać leków w ciązy i w trakcie karmienia, bo nikt nie bada ich wpływu na płód i karmione dziecko, co zresztą byłoby nieetyczne.

    • Izabela Glaza Izabela Glaza

      Oczywiście kobiety w ciąży oraz karmiące piersią ze zrozumiałych względów nie mogą brać udziału w badaniach klinicznych. Przeprowadzane są badania na zwierzętach ( in vivo i in vitro) oraz badania retrospektywne i prospektywne na ludziach.

  2. mp mp

    No i jeszcze bardzo dobra informacja dla mam. Jednak pewnie większość z nas nie zna podanych tutaj farmaceutyków… Więc i tak lekarze często decydują za nas. Z tym ibuprofenem i paracetamolem słyszałam wiele sprzecznych opinii lekarskich i farmaceutycznych. I z większości z nich wywnioskowałam, że ibuprofen jest gorszy niż paracetamol, bo obciąża nerki (to ostatnie powiedziała mi lekarz nefrolog).
    A tu widzę, że to lek bez ryzyka. Heh.

  3. Wioleta Wioleta

    najlepiej zrezygnować oczywiście w miarę możliwości z przyjmowania jakichkolwiek leków w ciąży i podczas laktacji. Ja od lekarza kiedyś usłyszałam od lekarza, że lepiej nie używać leków z ibuprofenem, łagodniej działa paracetamol, ale prawdę znają tylko lekarze i farmaceuci:)

  4. Izabela Glaza Izabela Glaza

    Dziękuję za komentarze i na samym początku chcę podkreślić, że jest to artykuł dotyczący leków w okresie laktacji!
    Jakiś czas temu na stronie pojawił się także artykuł dotyczący stosowania leków w ciąży, zachęcam do przeczytania go: http://www.sosrodzice.pl/kategorie-lekow-w-ciazy/
    Po przeczytaniu obydwu artykułów zauważą Panie, że inne leki można stosować w czasie ciąży a inne w czasie laktacji!
    Szanowna Wioleto i „mp” omówię poniżej paracetamol oraz ibuprofen w czasie ciąży oraz w okresie laktacji. Nie możemy tego pomylić! Lek który jest bezpieczny w czasie ciąży, wcale nie musi takim pozostać w okresie karmienia piersią.

    Paracetamol w ciąży
    Paracetamol według Food and Drug Administration (FDA) należy do kategorii B, czyli „badania na zwierzętach nie wykazały ryzyka dla płodu, jednak nie istnieją żadne wiarygodne wyniki badań przeprowadzonych u kobiet w ciąży”, a według Australian Drug Evaluation Committee (ADEC) należy do kategorii A, czyli jest to „lek, który stosowano u dużej liczby kobiet w ciąży albo kobiet w wieku rozrodczym i nie obserwowano wzrostu częstości powstawania wad albo innych bezpośrednich lub niebezpośrednich działań szkodliwych dla płodu”.
    Paracetamol przy zwykłym dawkowaniu terapeutycznym i krótkotrwałym stosowaniu uważa się za środek bezpieczny we wszystkich okresach ciąży (nie laktacji!!!). Lek ten działa przeciwbólowo i przeciwgorączkowo. Jeśli w czasie ciąży wystąpi wysoka gorączka, z pewnością lekarz zaleci jednorazowe (w miarę możliwości) przyjęcie paracetamolu.

    Paracetamol w czasie laktacji
    Inaczej wygląda sytuacji w przypadku przyjmowania paracetamolu w okresie laktacji. W tej sytuacji lek ten jest zaklasyfikowany do kategorii 2, czyli „ przy stosowaniu leków tej grupy konieczna jest ocena ryzyka. Karmienie jest możliwe przy założeniu dobrej obserwacji dziecka i wykonywania u niego badań kontrolnych”.
    Czyli lek ten nie jest bezwzględnie przeciwwskazany w czasie laktacji, ale należy być bardzo ostrożnym. U niemowląt można spodziewać się wydłużonego okresu półtrwania tego leku. Szczególnie niebezpieczne może być zastosowanie większych dawek paracetamolu w przypadku karmieniu piersią wcześniaków, u których powstaje ryzyko kumulacji leku, ze względu na zredukowany metabolizm wątrobowy.

    Ibuprofen w ciąży
    Ibuprofen według Food and Drug Administration (FDA) należy także do kategorii B, ale w trzecim trymestrze ciąży należy już to kategorii D(!!!), czyli „istnieją wskazówki o ryzyku dla płodu ludzkiego, ale stosowanie leku w określonych sytuacjach (np. sytuacje zagrażające życiu) może być akceptowane mimo ryzyka”. Natomiast według Australian Drug Evaluation Committee (ADEC) ibuprofen należy do kategorii C, czyli jest to „lek, który ze względu na swoje właściwości farmakologiczne, wywiera szkodliwe działanie na ludzkie płody albo noworodki, lub jest o to podejrzewany, nie powodując przy tym wad. Działania te mogą być odwracalne.”
    Jeśli ibuprofen jest stosowany w trzecim trymestrze ciąży i w okresie okołoporodowym może hamować czynność porodową (dlatego w przeszłości stosowany był jako środek przedłużający czas trwania ciąży) oraz zmniejszać objętość płynu owodniowego.

    Ibuprofen w czasie laktacji
    W czasie laktacji ibuprofen zakwalifikujemy do kategorii 1, czyli w tej sytuacji „ karmienie piersią jest możliwe i nie należy oczekiwać zagrożenia dla niemowlęcia”.
    Ibuprofen uważany jest za środek przeciwbólowy pierwszego wyboru w okresie karmienia piersią. Posiada bardzo dobrze udokumentowane bezpieczeństwo dla karmionego piersią dziecka. Lek ten jest w niewielkim stopniu wydzielany do mleka matki, a u niemowląt karmionych piersią nie obserwuje się żadnych negatywnych reakcji.
    Podsumowując: w ciąży lepszy będzie paracetamol, a w czasie laktacji ibuprofen.
    Jednak w obydwu sytuacjach zastosowanie leku należy skonsultować z lekarzem.

    • Wioleta Wioleta

      dziękuję za podane informacje, szkoda, że wiedzy takiej nie posiadałam podczas laktacji bo nie raz stosowałam paracetamol, który wcześniej polecił mi lekarz a okazuje się, że wcale bezpieczny dla maluszka nie jest:(

    • Magda Magda

      Nam na sali poporodowej podawano paracetamol co 6 godzin aby złagodzić ból krocza. Położne mówiły też, że możemy brać paracetamol po powrocie do domu.
      Na sali byłyśmy we 3, z czego 2 karmiłyśmy piersią, a trzecia też próbowała to robić. A teraz się dowiaduję., że żadna z nas tego leku przyjmować nie powinna… :(

  5. Ewa Ewa

    Szkoda, że w powyższym artykule nie znajdujemy informacji jak radzić sobie w sytuacji przeziębienia czy ostrej biegunki np. Jakie leki w takich sytuacjach możemy brać karmiąc piersią? Tak na własną rękę, bez interwencji lekarza….

    • sosrodzice sosrodzice

      Ewa, o przeziębieniu w ciąży było tutaj:http://www.sosrodzice.pl/przeziebienie-w-ciazy/. Rzeczywiście przydałby się artykuł o postępowania w przypadku przeziębienia w okresie laktacji, czy sposobach radzenia sobie z ostrą biegunką.

      • Izabela Glaza Izabela Glaza

        Preparaty, które można zastosować w przypadku przeziębienia w czasie laktacji to Prenatal GripCare i syrop Prenalen. Zostały już omówione tutaj: http://www.sosrodzice.pl/przeziebienie-w-ciazy/ Obydwa preparaty można nabyć w aptece bez recepty i stosować zarówno w czasie ciąży jak i laktacji.
        Artykuł o biegunce ukaże się już wkrótce. :)

        • Ewa Ewa

          Dziękuję za odpowiedź Pani Izo… Ostatnio zmagałam się właśnie z tymi przypadłościami będąc prawie 100km od domu i nie miałam możliwości wizyty u lekarza rodzinnego ( a nie pojadę na SOR z biegunką czy temperaturą 38) i kombinowałam jak sobie z tym poradzić… :)

      • Ewa Ewa

        Odnośnie ciąży czytałam artykuł, ale obecnie już karmię piersią, a wiem że leki zupełnie inaczej się teraz wchłaniają… stąd moja uwaga na ten temat :)

  6. mp mp

    Pani Izo, super informacje, dziękuję :) Dzięki temu przynajmniej wiem, co mam robić, przy następnej ciąży i karmieniu… Czasem martwi mnie tylko, że zbyt łatwo sięgamy po leki ogólnodostępne bez recepty, które mają skutki uboczne, a my łykamy je jak pastylki, bo i reklamy łykamy jak… dzieci… ;)

    • Izabela Glaza Izabela Glaza

      Cieszę się, że informacje te są przydatne dla Państwa.
      Zgadzam się z „mp”, że niestety wiele osób bardzo chętnie, często bez potrzeby sięga po leki bez recepty.
      Niestety leki możemy także nabyć w marketach, kioskach, sklepach spożywczych i na stacjach benzynowych.
      Nie wiemy nawet czy są tam odpowiednio przechowywane. A osoba sprzedająca je nie jest w stanie udzielić często podstawowych informacji o tych lekach. Zresztą nie możemy od niej nawet tego wymagać, przecież nie jest farmaceutą..

  7. Ewa Ewa

    A zmieniając temat jak poradzić sobie szybko z odparzoną pupą? (zaznaczam, że nie jest to zaniedbanie z mojej strony bo pieluchy zmieniam bardzo często…) Sudocream niestety nie pomaga :( poradźcie Mamy…

  8. miraga_ miraga_

    Mi lekarz też mówił, że podczas karmienia można stsować pojedyncze dawki paracetamolu. Ale ja i tak wolałam unikać jakich kolwiek leków i nic nie brałam w tym okresie.

  9. ania ania

    W poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie, które leki można bezpiecznie zażywać w trakcie laktacji natrafiłam na Pani artykuł. Jestem zdziwiona ponieważ pierwszym lekiem przy karmieniu piersią na sali poporodowej bylo podawanie paracetamolu, mało tego-dziś lekarz kazał mi zażyć również paracetamol choc karmie juz 7msc. W środę będę w szpitalu i w razie czego zamierzam powołać się na Pani artykuł w dobrze leków przeciwbólowych. Dziękuję i pozdrawiam!

  10. farmaceutka farmaceutka

    Co za pierdoly tu w tym sa powypisywane to glowa mala

  11. Karolina Karolina

    Witam, Pani Ewo, a co ze sterydami? Jutro prawdopodobnie otrzymam receptę na Metypred (to jest glikokortykosteroid, czy tak?) i mam go zażywać 32 mg dziennie przez 2-3 tygodnie, potem stopniowo schodzić do zera. Wszędzie szukam odpowiedzi na pytanie czy mogę przy tym leku karmić i znajduję sprzeczne informacje, ale najwięcej jest opinii, że to zależy od dawki. Czy przy tej dawce mogę odczekać po zazyciu kilka godzin (ile?), a potem nakarmić synka, czy nie powinnam karmic w ogóle?
    Pozdrawiam,
    Karolina

  12. gosc gosc

    mam jelitowke a karmie piersia wzielam nifuroksazyd a synka dalam na butelke jak dlugo nie moge go karmic

  13. LILIANNA LILIANNA

    Witajcie,
    Bardzo dobry artykuł. Wiedza lekarzy niestety jest niewielka w temacie leczenia kobiet karmiących, co powoduje że wiele z nas bardzo cierpi. Dopadło mnie zapalenie nerwu kulszowego – najprawdopodobniej (za 3 dni idę na prześwietlenie) i ból, którego, mimo bardzo wysokiej odporności na ból, nie byłam w stanie opanować. Męczyłam się dwa tygodnie, w czasie których stan mojego zdrowia się pogarszał. Lekarze rozkładali ręce. Wczoraj na własną rękę zaczęłam szukać informacji na temat leków jakimi mogę się ratować i znalazłam to miejsce:
    Poza tym artykułem – za co wielkie dziękuję – polecam sięgnąć po leksykonu.
    Jestem na diclofenaku. Pomogło trochę, już nie płaczę z bólu, ale też nie nadużywam leku. pozrawiam

  14. Marta Marta

    Loratadyna zalicza sie do L1 wg Hale’a, a nie L4!

  15. Alicja Alicja

    Z artykułu wyczytałam, że nie powinno się brać metoklopramidu jeżeli karmię dziecko. Powinnam jednak zrobić test MTCx2 z jednorazowym podaniem właśnie tego leku? Ile godzin przerwy musiałoby upłynąć abym po tym badaniu mogła bezpiecznie nakarmić dziecko?

  16. ann ann

    Mam pytanie czy mogę jednorazowo zażyć aviomarin podczas karmienia (dziecko 8 m-cy. Mam silną chorobę lokomocyjną, a działa ma nie już nawet 1/4 tabletki.

Zobacz również