Glistnica u dzieci – nie ignoruj tych objawów!

Glistnica jest najczęściej występującą wśród ludzi chorobą pasożytniczą przewodu pokarmowego. Według różnych szacunków, zarażonych jest około 1 do 1,5 miliarda osób na całym na świecie. Na szczęście, w Polsce glistnica u dzieci oraz osób dorosłych występuje jedynie sporadycznie. W 2008 roku na terenie naszego kraju zanotowano około 6 tysięcy przypadków zakażenia glistą ludzką. Nie oznacza to oczywiście, że można bagatelizować objawy sugerujące jej występowanie u siebie, swojej pociechy lub innego członka rodziny. Jak objawia się glistnica u dzieci?

Glista ludzka – podstawowe informacje

Glista ludzka to robak obły osiągający od 15 do 35 centymetrów długości i bytujący w jelicie cienkim człowieka. Jego jedynym rezerwuarem są ludzie chorzy. Samice glisty składają każdego dnia około 200 tysięcy jaj wydalanych z kałem. Jaja glisty inwazyjność osiągają dopiero po okresie około 3 tygodni od wydalenia z organizmu gospodarza. Stąd też zakażony członek rodziny nie jest zazwyczaj bezpośrednim zagrożeniem dla innych domowników. Nie jest konieczne objęcie leczeniem całej rodziny.

Do zakażenia glistą ludzką dochodzi zawsze drogą pokarmową. Larwy pasożyta do organizmu przyszłego żywiciela dostają się zazwyczaj w wyniku zjedzenia nieumytych owoców, warzyw lub kontaktu z zabrudzoną ziemią. Po 2-3 miesiącach od zakażenia pasożyty osiągają w jelicie gospodarza pełną dojrzałość i zaczynają składać nowe jaja. Dorosłe glisty żyją zazwyczaj około 1 do 2 lat. Po tym czasie są samoistnie wydalane z organizmu żywiciela. Jeśli w tym czasie nie dojdzie do ponownego zakażenia, to choroba kończy się samoistnie.

glistnica u dzieci

Glistnica u dzieci – objawy

Dorosłe osobniki bytujące w niewielkiej liczbie w jelicie cienkim nie powodują zazwyczaj żadnych uchwytnych objawów. Część małych pacjentów może jedynie zgłaszać bóle brzuszka, nudności, wymioty, osłabienie, suchy kaszel, czy też zawroty głowy. Rodzice mogą z kolei zauważyć o swoich chorych pociech mniej lub bardziej charakterystyczne objawy przedmiotowe. Spośród nich najważniejsze wydają się nocne i poranne zgrzytanie zębami, stany podgorączkowe, nadmierna pobudliwość, obrzęki twarzy oraz skórne reakcje alergiczne.

O wiele rzadsze, ale zarazem bardziej niebezpieczne są masywne inwazje glisty ludzkiej. Mogą one przebiegać pod postacią:

  • Glistnica płucna – charakterystyczne dla tej postaci są napady suchego kaszlu, duszność, odkrztuszanie krwi, a nawet objawy eozynofilowego zapalenia płuc (tak zwany zespół Loefflera).
  • Glistnica jelitowa – duża ilość glist bytujących w jelicie cienkim może prowadzić do niedrożności mechanicznej lub zapalenia wyrostka robaczkowego. Stany te z kolei objawiają się silnymi bólami brzucha, nudnościami, wymiotami, czy też utratą masy ciała. W skrajnych przypadkach glistnica jelitowa może prowadzić do perforacji zatkanego jelita i zgonu pacjenta.
  • Glistnica wątrobowo-żółciowa – w rzadkich przypadkach glisty mogą wnikać do przewodów odprowadzających żółć. Może to doprowadzić do wystąpienia objawów żółtaczki mechanicznej lub ostrego, cholestatycznego zapalenia trzustki. Oba te stany objawiają się silnym świądem i zażółceniem białkówek oraz powłok skórnych.

Glistnica u dzieci – diagnostyka i leczenie

Rozpoznanie glistnicy u dzieci jest zazwyczaj przypadkowe. Polega na zauważeniu pasożyta w kale lub zwymiotowanej treści pokarmowej. Jeśli chodzi o inne metody diagnostyczne, to wszystkie światowe stowarzyszenia zalecają jedynie badanie zagęszczonego kału na obecność jaj glisty. Oznaczenie to w części przypadków może dawać jednak wynik ujemny, pomimo istnienia zakażenia. Stąd też, przy podejrzeniu glistnicy wskazane jest kilkukrotne badanie kału. Inne badania takie, jak oznaczanie swoistych przeciwciał skierowanych przeciwko antygenom pasożyta jest bardzo mało wiarygodne i daje dużo wyników fałszywie dodatnich. W pewnych sytuacja klinicznych (podejrzenie glistnicy płucnej, jelitowej lub wątrobowo-żółciowej) przydatne mogą być także badania obrazowe.

Leczenie glistnicy w przypadkach niepowikłanych może być prowadzone ambulatoryjnie i polega na doustnym podawaniu leków przeciwpasożytniczych (główne albendazolu). Dowodem skuteczności terapii jest wydalanie martwych glist wraz z kałem. Wyleczenie po jednokrotnym podaniu leku uzyskuje się zwykle u około 80-90% pacjentów. Pozostali wymagają ponowienia terapii przeciwpasożytniczej. W przypadkach powikłanych oraz masywnych inwazjach konieczna może być hospitalizacja, a nawet leczenie operacyjne.

Słowem zakończenia, glistnica w naszym kraju nie jest problemem powszechnym. Niemniej jednak wskazana jest jej profilaktyka polegająca na przestrzeganiu norm czystości oraz każdorazowym myciu owoców i warzyw przed ich spożyciem.

Bibliografia:
Interna Szczeklika 2018/19
Choroby pasożytnicze przewodu pokarmowego w Polsce – Krzysztof Korzeniowski

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Kamil, student VI roku medycyny. Szczególnie zainteresowany tematyką z zakresu medycyny rodzinnej i podstawowej opieki zdrowotnej oraz leczenia bólu. Wzorujący się na dawnym modelu stosowania medycyny, kiedy to lekarze zajmowali się pacjentem w sposób całościowy, udoskonalonym jednak o najbardziej aktualną medyczną wiedzę i nowoczesne metody terapeutyczne.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.