Dziecko połknęło ciało obce – szybka pomoc, co robić?

Połknięcie ciała obcego przez dziecko jest częstym powodem wizyty na szpitalnych oddziałach ratunkowych (najczęściej tego typu wypadki dotyczą dzieci pomiędzy 3 miesiącem a 3 rokiem życia). Maluchy najczęściej połykają monety, klocki, czy też małe zabawki. Przedmioty te zazwyczaj przechodzą przez przewód pokarmowy bez większych przeszkód (nawet do 80% ciał obcych w ciągu 4 do 6 dni), ale niestety w części przypadków mogą utknąć i wymagać nawet usunięcia zabiegowego (endoskopowego lub operacyjnego). Zatem, jakie są objawy połknięcia przez dziecko ciała obcego i jak udzielić maluchowi pierwszej pomocy?

Objawy połknięcia ciała obcego przez dziecko

Objawy połknięcia ciała obcego wahają się od całkowitego braku dolegliwości (małe ciała obce, które łatwo przechodzą przez przewód pokarmowy) do zaburzeń oddychania, uczucia ciała obcego w przełyku, ślinienia się, wymiotów, czy też bardzo silnych bólów brzucha i całkowitego zatrzymania perystaltyki jelitowej (stan taki określamy mianem ostrego brzucha i wymaga on pilnej interwencji chirurgicznej). W tym miejscu warto zaznaczyć, iż dolegliwości związane z połknięciem ciała obcego nie muszą pojawiać się bezpośrednio po zdarzeniu. U części maluchów bowiem mogą one występować nawet kilka dni później i obejmować gorączkę, krew w stolcu, przewlekłe bóle brzucha, jak i utratę łaknienia i masy ciała.

Dziecko połknęło ciało obce – postępowanie

Każdy przypadek połknięcia ciała obcego przez malucha jest wskazaniem do pilnej wizyty u lekarza, który po zbadaniu małego pacjenta oraz wykonaniu badań obrazowych (najczęściej seria zdjęć RTG obrazująca cały przewód pokarmowy) zadecyduje o dalszym postępowaniu.

W większości przypadków będzie to obserwacja dziecka w warunkach domowych (większość ciał obcych, które przemieściły się już do żołądka, zostaje swobodnie wydalone) i ponowna pilna wizyta u pediatry w przypadku wystąpienia jakichkolwiek objawów dodatkowych.

Wyjątek stanowi sytuacja, gdy ciało obce utknęło w przełyku (przełyk jest miejscem, gdzie lokalizuje się blisko 70% utkniętych w przewodzie pokarmowym ciał obcych). W tym wypadku zwykle podejmuje się próbę usunięcia go metodami endoskopowymi lub przepchnięcia do żołądka i dalszej obserwacji (działania te najczęściej podejmuje się w ramach szpitalnego oddziału ratunkowego).
Baterie pastylkowe, magnesy oraz ostre przedmioty – przedmioty szczególnie niebezpieczne dla przewodu pokarmowego malucha
Specjalnej uwagi wymagają mali pacjenci, którzy połknęli baterie pastylkowe (najczęściej zasilają one kalkulatory, zegarki, aparaty słuchowe), magnesy oraz ostre przedmioty (igły, pineski, szpilki). Dzieci takie wymagają zazwyczaj leczenia zabiegowego (o wiele większe ryzyko powikłań niż w przypadku innych ciał obcych), a w części przypadku obserwacji w warunkach szpitalnych.

Jak chronić swoją pociechę przed połknięciem ciała obcego?

Chcąc zminimalizować prawdopodobieństwo połknięcia ciała obcego przez swoją pociechę, należy przestrzegać kilku podstawowych zasad:

  • Należy zadbać, aby zabawki malucha były dostosowane do jego wieku – producenci zabawek definiują na swoich wyrobach docelową grupę wiekową, dla której dany produkt jest dedykowany, a co najważniejsze w pełni bezpieczny.
  • Należy zadbać, aby zabawki nie posiadały małych, łatwych do wyjęcia przez dziecko części – ciekawskie maluchy bardzo chętnie takie części biorą do buzi, co może się skończyć ich nieumyślnym połknięciem.
  • Należy zadbać, aby zabawki na baterie miały odpowiednio zabezpieczoną przegródkę z bateriami – najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest sytuacja, gdy przegródka na baterie jest zabezpieczona klapką przykręcaną za pomocą śrubki, do której wykręcenia niezbędny jest śrubokręt.
  • Należy zabezpieczyć w domu półki oraz inne miejsca, gdzie przechowujemy magnesy, baterie, śrubki i inne małe przedmioty – dobrym pomysłem są półki zabezpieczane kluczykiem lub specjalne, zamykane organizatory przeznaczone do przechowywania małych przedmiotów.

Podsumowując, dzieci są zwykle bardzo ciekawe wszystkiego, co je otacza i zwłaszcza w okresie wczesnego dzieciństwa mają tendencję do wkładania różnych rzeczy do buzi. To z kolei może zakończyć się niebezpiecznym wypadkiem wymagającym pilnej wizyty u lekarza. Co za tym idzie, należy maksymalnie ograniczyć kontakt malucha z łatwymi do połknięcia przedmiotami, a w przypadku jakiekolwiek wypadku zgłosić się ze swoją pociechą jak najszybciej do lekarza pediatry lub na szpitalny oddział ratunkowy.

Bibliografia:
Pediatria autorstwa Wandy Kawalec
Interna Szczeklika 2018/2019

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Kamil, student VI roku medycyny. Szczególnie zainteresowany tematyką z zakresu medycyny rodzinnej i podstawowej opieki zdrowotnej oraz leczenia bólu. Wzorujący się na dawnym modelu stosowania medycyny, kiedy to lekarze zajmowali się pacjentem w sposób całościowy, udoskonalonym jednak o najbardziej aktualną medyczną wiedzę i nowoczesne metody terapeutyczne.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.