Czy dzieci są dzisiaj mniej sprawne fizycznie?

Według raportu AWF z 2022 roku aktualni uczniowie polskich podstawówek są o wiele mniej sprawni fizycznie, niż ich rówieśnicy sprzed 15-25 lat. Tendencję tę potwierdzają również trenerzy i nauczyciele wychowania fizycznego. Niestety, w ciągu ostatnich kilkunastu lat znacząco zmieniły się nawyki młodych ludzi związane z aktywnością oraz sposobem spędzania wolnego czasu. Skutkuje to wystąpieniem większych problemów zdrowotnych, pojawieniem się różnych dolegliwości bólowych, a nawet ogólnym pogorszeniem samopoczucia. Dlaczego dzieci są obecnie mniej sprawne fizyczne, niż kiedyś?

czy dzieci są dzisiaj mniej sprawne fizycznie?

Problemy ze sprawnością fizyczną u uczniów

Nie od dziś wiadomo, że ćwiczenia i ruch są jednymi z najważniejszych czynników wpływających na naszą dobrą kondycję. Jeszcze kilkanaście lat temu dzieci większość czasu spędzały na świeżym powietrzu – grały w gry, bawiły się na podwórku, jeździły na rolkach czy rowerze. To właśnie tego typu zajęcia stanowiły najciekawszą rozrywkę i dawały im największe dawki emocji.

Tymczasem współcześni uczniowie wolny czas poświęcają głównie na świat wirtualny. Spędzanie całych dni przed ekranem smartfona lub komputera wiąże się jednak z całkowitym brakiem ruchu. A to przekłada się na ogólny spadek kondycji młodych ludzi oraz pogorszenie ich koordynacji.

Według badaczy z AWF niewystarczający poziom sprawności ruchowej występuje, aż u 94% obecnych uczniów. Dodatkowo około 17% dzieci wymaga natychmiastowej pomocy specjalisty ze względu na pogarszający się stan zdrowia. U coraz większej liczby młodszych osób diagnozuje się również wady postawy wynikające ze zbyt długiego spędzania czasu w pozycji siedzącej lub leżącej. Wśród innych problemów związanych z brakiem aktywności wymienia się także otyłość, nadciśnienie, kłopoty z kręgosłupem, obniżoną wydolność oddechową, choroby układu sercowo-naczyniowego oraz zmniejszenie gęstości kości. 

Najczęstsze przyczyny spadku sprawności fizycznej u dzieci

Główną przyczyną pogorszenia się kondycji ruchowej wśród młodzieży jest zmiana stylu życia całego pokolenia. Specjaliści orzekli, że wpływ na spadek sprawności u dzieci ma:

• siedzący tryb życia– uczniowie większość dnia spędzają w ławce szkolnej, a wolny czas przed ekranami i monitorami;
•  rozwój technologii – social media, seriale oraz gry komputerowe zastąpiły dotychczasowe aktywności na świeżym powietrzu;
•  nieodpowiednia dieta – przetworzona żywność, fast-foody i napoje słodzone znacząco osłabiają ogólną kondycję młodych organizmów;
•  brak zajęć ruchowych – obecnie dzieci nie uczęszczają już tak często na dodatkowe zajęcia sportowe, jak kiedyś;
•  statyczne formy zabawy – wcześniej młodzi ludzie więcej czasu poświęcali na aktywność na świeżym powietrzu, obecnie wybierają bardziej stateczne formy zabawy.

Warto zauważyć, że już spędzanie sześciu godzin dziennie w pozycji siedzącej ma negatywny wpływ na zdrowie dzieci i może doprowadzić do poważnych konsekwencji.

Jak poprawić sprawność fizyczną obecnego pokolenia?

Przede wszystkim konieczne okaże się uświadamianie młodych ludzi, że ruch w życiu jest ważny.
Edukacja fizyczna powinna być prowadzona zarówno w szkole, jak i w domu. Rodzice mogą również zaproponować swoim dzieciom różne zajęcia fizyczne, które mogą zachęcić je do aktywności, np. crossfit. Uczniom preferującym lżejsze zajęcia można polecić chociażby zumbę, jogę, pilates lub stretching. Obecnie na rynku dostępne są także mini siłownie, które można z powodzeniem zamontować na działce lub w ogródku. Ponadto nauczyciele WF-u powinni również zwracać większą uwagę na samopoczucie wszystkich uczniów.

Dzieci z niską samooceną, gorszą sprawnością fizyczną lub z brakiem umiejętności sportowych często unikają aktywności ze względu na strach przed wyśmianiem lub krytyką. Proponowanie zajęć adekwatnych do poziomu danej osoby powinno chociaż w pewnym stopniu rozwiązać ten problem.

Niestety specjaliści nie mają wątpliwości, że współcześni uczniowie są mniej sprawni fizycznie, niż kiedyś. Obecny styl życia dzieci w dużym stopniu sprzyja spadkowi ich kondycji i sprawności. Przy odpowiednim wsparciu zarówno nauczycieli, jak i rodziców można jednak odwrócić ten trend, dzięki czemu uda się wychować zdrowsze pokolenie. 

Bibliografia:Zembura P., Korcz A., Cieśla E., Nałęcz H., Raport o stanie aktywności fizycznej dzieci i
młodzieży w Polsce w ramach projektu Global Matrix 4.0, Warszawa, Fundacja V4Sport 2022.