Jak budować poczucie wartości u dziecka?

Samoocena ma ogromne znaczenie i wpływ na nasze życie. Decyduje o tym, jak odnosimy się do innych ludzi, w jaki sposób podchodzimy do naszych marzeń oraz jak radzimy sobie w sytuacjach stresowych. Ma wpływ na nasze poczucie spełnienia oraz szczęście w domu, rodzinie, związku. Pozwala się rozwijać, zdobywać nową wiedzę i umiejętności.

Gdy mamy wysoką samoocenę, mamy zaufanie do siebie i własnych umiejętności. Natomiast gdy jest ona słaba, nie wierzymy w siebie i brakuje nam szacunku do siebie i innych. Brak wiary w siebie objawia się również niemożnością cieszenia się z sukcesów, w niedocenianiu czyichś osiągnięć, niską odpornością na choroby, obawą przed zmianami, frustracją w związku, chronicznym lękiem, depresją, agresją.  Czy chcemy, by takie były nasze dzieci?

Zdrowa samoocena – dlaczego to takie ważne?

10168041_10152302683935250_567340495355101953_nDobra, zdrowa samoocena jest jedną z podstawowych wartości, jaką możemy przekazać dziecku. Pozwala na szczęśliwe, produktywne życie, także w trudniejszych chwilach. Stanowi bowiem potężną broń dziecka przed wyzwaniami i niepowodzeniami, ostoję, która gwarantuje, że mimo niesprzyjających warunków, mamy coś, co pozwoli nam wyjść z kłopotów obronną ręką. Zdrowe poczucie własnej wartości pozwala lepiej radzić sobie ze stresem, obniża poziom lęku i frustracji.

Budowanie wiary we własne siły zaczyna się już w rodzinie. To, jak o sobie myślimy dzisiaj jest mocno zakorzenione w tym, jak postrzegali nas rodzice i jak pozwolili na siebie patrzeć, gdy byliśmy mali. Samoocena z dzieciństwa jest bardzo trwała i trudno ją zmienić. Stanowi ważny fundament osobowości.

Przekonanie na temat siebie i świata powstaje w rodzinie. To rodzic zaszczepia w dziecku poczucie wartości. To rodzic powinien pomóc je rozwijać.

Jak wzmacniać w dziecku zdrową samoocenę?

  1. Kochaj dziecko (akceptuj je) nawet wtedy, kiedy zachowuje się źle. Pokazuj, że nie tolerujesz jego złego zachowania, ale je samo kochasz i nic tego nie zmieni. Umiej odróżnić osobę dziecka od zachowania i daj odczuć tę różnicę dziecku. Pokazuj swoją wiarę w dobro dziecka, przekonanie, że ono jest dobre i wartościowe.
  2. Chwal dziecko za wysiłek wniesiony w daną czynność, a nie za sam efekt: nawet jeśli coś mu się nie uda, powiedz, że najważniejsze jest to, że tak ciężko pracowało i bardzo się starało. Pozwól dziecku na uczucie bezradności, podkreśl, że nie będzie ono trwało długo.
  3. Bądź dobrym wzorem – unikaj nadmiernego samokrytycyzmu i „użalania się nad sobą” w obecności dzieci.
  4. Już od najmłodszych lat wskaż dziecku obowiązki. Pokaż, ze ufasz w jego możliwości. Na początku wykonujcie obowiązki razem, aż do chwili, kiedy będziesz pewna, że dziecko radzi sobie dobrze i może przejąć pewną czynność w 100%.
  5. Dawaj dziecku dużo miłości, spędzajcie razem czas. To najprostszy sposób, by poczuło się kochane i bezpieczne.
  6. Pozwól podejmować decyzję. Niech dziecko w stosownych sytuacjach decyduje za siebie. Niech w ten sposób uczy się kontroli nad swoim otoczeniem i nad samym sobą.
  7. Mądrze chwal. Staraj się zauważać dobre zachowania dziecka i podkreślaj je w taki sposób, by dziecko samo nazwało swoje mocne strony.
  8. Uważaj na to, co mówisz: zamiast powiedzieć „jestem z ciebie dumna”, raczej powiedz „musisz być z siebie dumna”. Nieznaczna różnica? A jednak…W ten sposób uczysz dziecko, by własne poczucie wartości budowało w sobie, a nie szukało jego potwierdzenia w innych osobach. To prosty sposób, by przenieść akcent z „my” na „ty”.
  9. Mów często dziecku „kocham cię”.
  10. Wytyczaj granicę, które pozwalają czuć się dziecku bezpiecznie w zmiennym i często nieprzewidywalnym świecie.

Budowanie własnej wartości na kolejnych etapach życia

  • 0-18 miesięcy – budowanie więzi. Rodzice budują poczucie wartości poprzez okazywanie bezgranicznej miłości, zapewnienie bezpieczeństwa dziecku i odpowiedniej opieki. Jeśli dziecko nie otrzyma tego, czego na tym etapie tak bardzo potrzebuje, będzie wzrastało w poczuciu, że nie zasługuje na miłość i jest mało ważne, co skutkuje brakiem poczucia własnej wartości.
  • 18 miesięcy – 3 lata – to etap odkrywania świata. Rodzic w rozważny sposób powinien pomóc dziecku, wspierać je w odkrywaniu otoczenia, zachęcając do eksperymentowania, czyli swobodnej zabawy. Jeśli rodzic proces ten zaburzy, dziecko będzie bojaźliwe, wycofane, zyska przekonanie, że świat jest wrogi i należy zdystansować się wobec niego. Efektem jest poczucie, że nie sprosta się wymogom świata i brak poczucia własnej wartości.
  • 3-4 lata – budowanie tożsamości – na tym etapie dziecko buduje wewnętrzne przekonanie o sobie samym. Jeśli rodzic ciągle krytykuje dziecko, jest niezadowolony, maluch wyrasta w przekonaniu, że do niczego się nie nadaje, wycofuje się, zaczyna manipulować, rezygnuje z podejmowania nowych działań.
  • 4-7 lata – budowanie kompetencji. Dziecko eksperymentuje i sprawdza efekty swoich działań. Testuje swoją siłę i jej ograniczenia. Jeśli dziecko jest wspierane, nie jest nadmiernie kontrolowane i oceniane, sprawdzian ten pozytywnie wpłynie na jego poczucie własnej wartości.

Zdrowe poczucie wartości nie jest budowane w jeden dzień czy miesiąc. To ciągły proces, który przebiega na naszych oczach i który ma kolosalny wpływ na przyszłość naszego dziecka.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Skonsultuj się z lekarzem.

Jestem mamą. Normalną, nie wpatrzoną przez cały dzień w dziecko, ale myślącą o prawdziwym dobru całej rodziny. Uczę się, jak kochać siebie i innych. Wiem, że mogę to osiągnąć jedynie wtedy, kiedy będę łączyć kilka ról.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

  1. iga iga

    świetny wpis, myślę, że to właśnie o problemy z poczuciem wartości się rozbija wiele tragedii życiowych w dorosłym życiu