Alergia – jak zwalczyć ją w czasie zimy?

Inf. prasowa komentarzy: 1

Alergia to jedna z najczęstszych ludzkich dolegliwości. Wbrew pozorom, nie dotyczy ona tylko dzieci i młodzieży – wielu dorosłych, szczególnie osób w podeszłym wieku, także ze zdziwieniem odkrywa, że zostali alergikami. Uporczywe dolegliwości mają wiele wariantów i nie zawsze łatwo je rozpoznać – potrzebne są czasami szczegółowe badania krwi i testy alergiczne. Wzrastające zanieczyszczenie środowiska związane z dużą ekspozycją na alergeny, nie poprawia naszej sytuacji. Jak wyglądają statystyki dotyczące alergii? Po czym można rozpoznać alergię? Jak wygląda diagnostyka i leczenie tego schorzenia?

Epidemiologia alergii: kłopotliwe nietolerancje

Alergia to choroba określana jako nadwrażliwość (uczulenie) na niektóre substancje (inaczej: antygeny), z którymi organizm styka się poprzez spożywanie, oddychanie lub kontakt ze skórą. Dane z ostatnich lat pokazują, że znacząco wzrosła liczba rozpoznań chorób alergicznych. Szczególnie tyczy się to alergii dziecięcych; ich główną przyczyną są nietolerancje pokarmowe. Szacuje się, że aż 90 proc. wszystkich rozpoznań chorób alergicznych u dzieci to nietolerancja na białko jaja kurzego i mleko. Ilość tych diagnoz zaczęła dynamicznie wzrastać od końca lat 80. XX wieku; naukowcy podejrzewają, że mogą za to odpowiadać zmiany w ludzkim genomie, jednak nie jest to jeszcze do końca jasne. Zmiany w genomie miałyby jednak brać się ze zmian stylu życia, konkretnie – zmiany diety i wzrastającego zanieczyszczenia środowiska naturalnego. Według badaczy przyczyn alergii, w dużej mierze odpowiedzialny miałby być za to smog, a także dieta z użyciem produktów GMO, czyli żywności modyfikowanej genetycznie. Tak czy inaczej, dane te są niepokojące: według Białej Księgi Alergii, stworzonej przez specjalistów pod koniec lat 90. XX wieku, na początku dwudziestego stulecia cierpiał na nią zaledwie jeden procent społeczeństwa, zaś pod koniec – już ponad dwadzieścia procent, a odsetek ten stale rośnie. Oczywiście wpływ na to ma także większa przeżywalność dzieci, jednak z drugiej strony naukowcy sądzą, że obecnie reakcje alergiczne, na przykład wynikające z nietolerancji pokarmowych, mają cięższy przebieg. Wszystko to znacząco wpływa na jakość życia naszych dzieci, a także nas samych.

Alergie pokarmowe. Skąd jeszcze się biorą?

Inne powody alergii pokarmowych, zwłaszcza u dzieci, to przebyte infekcje wirusowe, modyfikacja diety ( poprzez wprowadzanie do niej określonych produktów roślinnych i zwierzęcych) oraz działanie endotoksyn. U dorosłych częściej występują nietolerancje na soję, orzechy ziemne, pszenicę, ryby czy owoce morza. Nierzadko trudno dobrze zdiagnozować alergię ze względu na szerokie spektrum jej objawów. Wbrew pozorom, nie zawsze jest to wysypka: czasem mamy do czynienia z biegunką, wymiotami i silnymi bólami brzucha, co mylnie przypisujemy zatruciu spowodowanemu spożyciem nieświeżej żywności. Warto też zwrócić uwagę na alergie o podłożu psychogennym, które są coraz częściej diagnozowane. Naukowcy twierdzą, że częstotliwość alergii zmienia się w zależności od obszaru świata, a zatem styl życia w postaci określonej diety i ekspozycji na zanieczyszczenia środowiska, jest rzeczywiście niezwykle ważnym punktem odniesienia w próbach ustalania przyczyn rosnącej zachorowalności na choroby alergiczne.

Alergie wziewne: powszechne i męczące

Według danych statystycznych, w Polsce najczęściej występuje alergia na pyłki roślin. Za nią plasuje się inna alergia wziewna: uczulenie na roztocza i kurz. Warto zwrócić uwagę na fakt, że alergie rzadko niestety występują samodzielnie: przeważnie uczuleniu na jeden czynnik towarzyszy również nadwrażliwość na inny. Jest to typowe zwłaszcza w przypadku opisywanych alergii wziewnych. Liczba rozpoznań alergii tego typu wzrasta wraz ze stopniem zurbanizowania społeczeństwa: tyczy się więc przede wszystkim środkowej i zachodniej Europy oraz Stanów Zjednoczonych. Ważnym czynnikiem alergizującym jest smog – pyły tworzące chmurę smogową są niezwykle silnymi substancjami drażniącymi i często wywołują duszności, złe samopoczucie oraz wysypki skórne. Ponadto, warto pamiętać, że jeśli chodzi o naturę, często uczulają nas nie tylko pyłki traw i zbóż, ale też popularne w Polsce chwasty oraz… mniszek lekarski. Warto wziąć to pod uwagę przy próbie diagnozowania problemu, a także przy stosowaniu licznych leków bez recepty i suplementów diety, które zawierają w składzie tę właśnie roślinę.

Nie tylko dzieci. Alergia seniorów.

Utarło się myśleć, że na alergię zapadają przede wszystkim dzieci i młodzież, a rzadziej dotyczy ona osób w wieku dorosłym. To mit: alergia wyjątkowo często dotyka osoby w wieku… podeszłym. Do tego, alergia seniorów często ma szerokie spektrum objawów i trudno ją zdiagnozować. Co powoduje taki wzrost zachorowań? Zapewne i za to odpowiada silne zanieczyszczenie środowiska naturalnego. Inni zwracają uwagę na naturalne obniżenie jakości pracy układu immunologicznego po ukończeniu sześćdziesiątego piątego roku życia – odporność organizmu zaczyna szwankować w kontakcie z alergenami. Część naukowców sądzi, że to efekt starzenia się społeczeństwa – mamy więcej osób w wieku podeszłym, więc i więcej przypadków zachorowań w tej grupie wiekowej. Do puli powodów doliczyć należy liczne infekcje, choroby i patogeny, z jakimi kontakt miała osoba starsza w trakcie trwania swojego długiego życia. Tak czy inaczej, ze względu na ilość emerytów w zachodnich społeczeństwach, można powiedzieć, że choroby alergiczne znacznie upośledzają komfort życia wielu z nas.

Jak poznać, że to alergia? Szeroki wachlarz objawów uczulenia

Podstawowy problem z diagnozowaniem chorób alergicznych polega na szerokim wariancie objawów, jakie się pojawiają w związku z uczuleniem. O ile przy alergii kontaktowej łatwo rozpoznać alergen – na przykład przy kontakcie z sierścią kota symptomy pojawiają się od razu – o tyle katar i kaszel, będące podstawowymi objawami uczulenia na wiele innych alergenów wziewnych, mogą być pomylone z symptomami przeziębienia. Jak je zatem zróżnicować? Przy alergii nie pojawia się podwyższona temperatura ciała, bardzo charakterystyczna dla stanu zapalnego. Katar wynikający z przeziębienia ma z reguły barwę żółto-zieloną, a w ciągu kilku dni gęstnieje i zanika. Z kolei katar alergiczny ma ciągle formę wodnistą – i nie znika. Kaszel przeziębieniowy ma raczej postać mokrą, a przy alergii przybiera formę duszącą i suchą. Przeziębienie charakteryzuje się przede wszystkim bólami mięśni i ogólnym rozbiciem, a alergia – zmianami skórnymi i dusznościami. Alergii nie towarzyszy także bolące gardło. Z kolei alergia skórna często objawia się wysypką, pokrzywką i atopowym zapaleniem skóry. Jeśli dodatkowo zauważymy, że objawy pojawiają się w tych samych okolicznościach i o tej samej porze roku, mamy pełne prawo, by podejrzewać, że dotknęła nas właśnie alergia.

Diagnostyka alergii. Jak wyglądają badania?

Leczenie alergii zawsze powinno być poprzedzone odpowiednią diagnozą. Z reguły lekarz alergolog kieruje chorego na testy alergiczne, które umożliwiają rozpoznanie czynnika wywołującego taką reakcję organizmu. Stosuje się również analizę morfologii krwi oraz obserwację na podstawie wstępnej eliminacji niektórych produktów z diety (w przypadku podejrzewania alergii pokarmowej). Medycyna akademicka nie stosuje natomiast w diagnozie analizy włosa i biorezonansu: naukowcy twierdzą, że metody te nie mają wartości diagnostycznej. Na podstawie wyników badań i opisu typowych objawów, z jakimi zmaga się chory, alergolog podejmuje decyzję o dalszej terapii. Najczęściej stosowanym środkiem są leki antyhistaminowe. Ich skutkiem ubocznym, na który zazwyczaj skarżą się pacjenci, bywa niekiedy uczucie senności. Dlatego ważne jest odpowiednie dobranie leków przez lekarza, by uniknąć tych męczących niedogodności. Nie powinno się zażywać tego rodzaju środków bez konsultacji z lekarzem – nie tylko mogą zaszkodzić, ale też, ze względu na szerokie spektrum objawów różnych alergii, mogą być po prostu bezproduktywne. Wtedy samodzielne zwiększanie dawki preparatu nic nam nie da – a do tego może stać się przyczyną przedawkowania danej substancji. Stąd chorzy nigdy nie powinni tego robić bez kontaktu ze specjalistą.

Tabletki Allegra. Czy leki bez recepty mogą pomóc w przypadku łagodzenia skutków uczuleń?

Nie zawsze alergia jest na tyle silna, by było konieczne stałe stosowanie silnych leków antyhistaminowych. Niekiedy lekarze zalecają zażywanie leków OTC dostępnych bez recepty. Przykładem takiego leku są tabletki Allegra. Dużym plusem tych łagodnych środków jest to, że nie wywołują uczucia senności, na które często skarżą się pacjenci w przypadku stosowania mocniejszych leków antyhistaminowych. Tabletki Allegra przydatne są w przypadkach alergii wziewnych u osób dorosłych i dzieci od dwunastego roku życia (http://www.alergia-allegra.pl/). Choć są lekiem łagodnym i nie wywołują z reguły skutków ubocznych, warto pamiętać, że należy stosować je zgodnie z zaleceniami wypisanymi na ulotce lub z zaleceniami lekarza lub farmaceuty. Tabletki Allegra, jak każdy lek, można bowiem przedawkować, a efektem tego są zazwyczaj senność, suchość jamy ustnej i zawroty głowy. Na co dzień są jednak doskonałym ekwiwalentem mocniejszych leków antyhistaminowych w przypadku łagodzenia objawów mniej poważnych alergii wziewnych. Warto również pamiętać o uważnej analizie kalendarza pyleń – wtedy będziemy wiedzieć, kiedy jest największe ryzyko zaostrzenia się objawów choroby alergicznej i konieczności stosowania odpowiedniej profilaktyki. W przypadku alergii pokarmowych, niezwykle ważne jest z kolei uważne analizowanie składów produktów żywieniowych, które kupujemy i zjadamy. Na szczęście, w wielu sklepach dostępna jest oferta produktów dla alergików, eliminująca najczęstsze potencjalne patogeny. To znacznie ułatwia życie wszystkim cierpiącym na choroby o podłożu alergicznym.

Źródła:

  • Pałczyński, Cezary, et al. „klimatu, miejska wyspa ciepła i choroby alergiczne.” Alergia (2012): 4: 26-28 – Bożek, Andrzej, et al. „Całkowity poziom IgE i obecność swoistych IgE w surowicy chorych z alergią w wieku podeszłym.” Alergia Astma Immunologia 12.3 (2007).
  • Wardzyńska, Aleksandra, and Marek L. Kowalski. „Starzenie się układu odpornościowego a alergia u osób w podeszłym wieku.” Alergia Astma Immunologia 14.4 (2009).
  • Kozłowska, Aleksandra, Barbara Majkowska-Wojciechowska, and Marek L. Kowalski. „Uczulenia poliwalentne i monowalentne na alergeny pyłku roślin u chorych z alergią.” Alergia Astma Immunologia 12.3 (2007).
  • Bartuzi, Zbigniew, et al. „Alergia pokarmowa na mąkę i celiakia.” Alergia (2014): 4.
  • Bodajko-Grochowska, A., & Emeryk, A. (2014). Rola lekarza rodzinnego w diagnostyce i leczeniu chorób alergicznych u dzieci w świetle aktualnych wytycznych. Część 1—alergia pokarmowa, atopowe zapalenie skóry. In Forum Medycyny Rodzinnej (Vol. 8, No. 1, pp. 14-20).
  • Samoliński, B., Raciborski, F., Lipiec, A., Tomaszewska, A., Krzych-Fałta, E., Samel-Kowalik, P., … & Samolińska-Zawisza, U. (2014). Epidemiologia chorób alergicznych w Polsce (ECAP). Alergologia Polska-Polish Journal of Allergology, 1(1), 10-18.
  • http://psjd.icm.edu.pl/psjd/element/bwmeta1.element.psjd-5dbf13c1-02bf-46dc-a9ba-d2b1c84aa39d
  • Dadas-Stasiak, E., Kalicki, B., & Jung, A. (2010). Najczęściej występujące przyczyny i rodzaje alergii u dzieci w świetle aktualnej epidemiologii. Pediatria i Medycyna Rodzinna, 6(2), 92-99.

Komentarze

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

  1. memek memek

    Przy alergii nie bez znaczenia jest zanieczyszczenie powietrza – nasila objawy astmy, ale też osiada na odkrytych powierzchniach skóry. Ale tu niestety potrzebna jest świadomość, odpowiedzialność i zaangażowanie społeczne i dopóki ludzie nie wymienią starych kopcących pieców i nie ocieplą domów problem dalej będzie trwał.